3-daagse opleiding
Energietransitie technische randvoorwaarden
- Nederland kent een landelijke doelstelling voor het opwekken van 35 TWh/jaar aan duurzame energie (op land) in 2030
- Elke regio kent zijn eigen zoektocht naar een ruimtelijke inpassing van deze opgave. Deze zoektocht wordt vaak ingevuld met beleidsmatige uitspraken en reserveringen voor de toekomst
- Maar: beleid wordt pas effectief als de technische toepassing bekend én mogelijk is
- 3-daagse opleiding waarin we inzicht geven in de technische randvoorwaarden en de energietransitie handen en voeten geven;
- 6 dagdelen: kader, WKO, wind, zon, geothermie, de toepassing (RES in ’t klein)
Inleiding
Wij staan voor de uitdaging om de uitstoot van broeikasgassen drastisch terug te brengen om uiteindelijk klimaatneutraal te worden. Momenteel wordt hard gewerkt aan de Regionale Energie Strategieën (RES, 30 regio’s over geheel Nederland) om de nationale afspraken om te zetten in regionale warmteplannen, energie- infrastructuurplannen en de opgave voor hernieuwbare energie opwekking. Vrij vertaald: welke potentie biedt elk van deze regio’s in haar RES op het gebied van hernieuwbare energie, welke tevens wordt gedragen door maatschappelijke partners en betrokkenen binnen de regio?
- Met recht een uitdaging, zeker gezien het korte tijdspad.
- Hoe kan deze uitdaging worden ingevuld ?
- Welke keuzes zijn er om de genoemde 35 TWh aan duurzame energie per jaar op te wekken?
- Welke technische randvoorwaarden gelden daarvoor?
- En wat betekenen die weer beleidsmatig?
Want pas als je zicht hebt op de technische randvoorwaarden, wat er kan, kun je beleidsmatig de juiste en gefundeerde keuzes maken.
Inhoud en resultaat
Deze opleiding neemt u in 6 modules van dagdeel, totaal 3 dagen in vogelvlucht mee door de technische oplossingen voor het opwekken van duurzame energie, met al hun (on)mogelijkheden en (in)directe effecten. Uiteraard kan dat alleen met begrip voor de alomvattende kaders, die dan ook als eerste aan bod komen.
Op een toegankelijke manier worden de verschillende onderdelen behandeld. Daarbij zal, door de interactieve aanpak van de sprekers, veel aandacht voor de specifieke situaties van de deelnemers zijn.
Doelgroep
Deze opleiding is bestemd voor iedereen die op gemeentelijk niveau betrokken is bij de energietransitie. Dus gemeentelijke en provinciale beleidsmedewerkers in combinatie met waterschappers, adviesbureaus, netbeheerders, energie coöperaties, energiebedrijven, advocatenkantoren, projectontwikkelaars, woningcorporaties, bedrijven in de energiebranche, warmtebedrijven, NGO’s, bewoners en maatschappelijke en brancheorganisaties.
PROGRAMMA
Module 1: Het kader
Introductie
De deelnemersgroep stelt zich aan elkaar voor waarbij men tevens aangeeft waar men voor komt, op welke wijze energietransitie een rol bij hen speelt en op welke vragen men antwoord zoekt / tegen welke problemen men aanloopt.
De opgave van de RES
- 35TWh per jaar; waar spreken we eigenlijk over?
- Warmtetransitie: wat is dat?
- Wat moet de RES uiteindelijk opleveren?
- Hoe wordt ‘de koek verdeeld’?
Het energiesysteem als randvoorwaarde
- We beginnen niet bij ‘nul’
- Keuzes maken in het opwekken van duurzame energie is altijd maatwerk
- Voor welke keuzen staat een gemeente, welke bronnen zijn er?
- Ontwikkelfase van duurzame energiebronnen
- Zon
- Wind
- Geothermie
- WKO / warmtebron
- Biomassa
- Hydro / aquathermie
- Wat is mogelijk ten aanzien van opslag?
- Ontwikkelfase van duurzame energiebronnen
- En wat gebeurt er met de duurzaam opgewekte energie in mijn RES-regio?
Module 2: WarmteKoude Opslag (WKO) en warmtebron
WKO en warmtebron, de eerste al veelvuldig toegepast, de tweede veel genoemd bij nieuwbouwplannen. Goed vergelijkbaar en toch ook weer niet. De volgende vragen komen aan bod:
- WKO al 25 jaar, wat zijn de “do’s and don’ts”?
- Wie en wat bepaalt of WKO of warmtebron kan en mag?
- Waar moet een locatie aan voldoen en hoe wordt interferentie voorkomen?
- Wat is de potentie van WKO / warmtebron?
- Kan een gemeente sturend zijn in de indeling in de ondergrond?
Module 3: Windenergie
Een in het oog springende bron voor energie in positieve en negatieve zin. Inleidend wordt de vraag neergelegd: wanneer is windenergie een reële optie? Vervolgens wordt daar nader invulling aan gegeven:
- Wanneer is een locatie geschikt voor windenergie?
- Wie bepaalt of wind kan en mag?
- Waar moet een geschikte locatie aan voldoen, met oog voor de omgeving?
- Hoe wordt de potentie van windenergie ingeschat?
- Welke sturingsmechanismen zijn er voor een gemeente?
- Hoe verhoudt windenergie zich tot een stabiele levering en stabiel net?
Module 4: Zonne-energie
“De daken vol !”, maar daarmee is maar een deel van de opgave gedekt… Zonne-energie op grote schaal vraagt om meer dan alleen daken en wordt meer beeldbepalend. Ook hier wordt de vraag gesteld: wanneer is zonne-energie een reële optie?. Vervolgens volgt de invulling op een gelijke wijze:
- Wanneer is een locatie geschikt voor zonne-energie?
- Wie bepaalt of energieopwekking met zon kan en mag?
- Waar moet een geschikte locatie aan voldoen?
- Hoe wordt de potentie van zonne-energie ingeschat?
- Welke sturingsmechanismen zijn er voor een gemeente?
- Hoe verhoudt zonne-energie zich tot een stabiele levering en stabiel net?
Module 5: Geothermie
Geothermie is een nog wat verborgen bron, letterlijk en figuurlijk. Veel potentie, maar niet overal en met hele strikte voorwaarden. De basisvraag is: wat is geothermie en hoe kan dit bijdragen?. daarna komt onder meer aan bod:
- De aarde als bron, werkt dat altijd en weten we waar het werkt?
- Welk voorwerk moet verricht worden om te bepalen of geothermie een optie is?
- Wie bepaalt of geothermie wel mag plaatsvinden?
- De put met zijn vereisten, (on)mogelijkheden en risico’s
- De leverantie aan het net (warmtenet), vlekkeloos of toch niet?
Tot slot komt de UltraDiepe Geothermie nog aan bod met haar mogelijkheden, uitdagingen en vereisten.
Module 6: De toepassing (RES in het klein….)
De techniek in de vingers en dan aan de slag, of…. De RES richt zich niet voor niets op maatschappelijke participatie.
De bewoner en de omgeving
Een toelichting op wat de keuze voor (een mix van) energietechniek(en) betekent voor de individuele bezitter van een bestaand woonhuis. De inspanning en daarmee gepaard gaande kosten variëren aanzienlijk voor de individuele huizenbezitter..
De RES in het klein
De deelnemers gaan op een speelse wijze invulling geven aan de RES voor een fictieve locatie met diverse actoren en belangen. Het gaat hierbij om het combineren van alternatieven, het afwegen van opties en het maken van keuzes. De bedoeling is om alle technische (on)mogelijkheden hier bijeen te brengen, waarbij het belang van de gemiddelde bewoner niet uit het oog mag worden verloren.
DOCENTEN

MATERIAAL
Naast een map met de hand-outs van de presentaties en bijlagen, is er ondersteunend materiaal digitaal beschikbaar op Omgevingsweb Professional. Hier staat een dossier voor u klaar met alle achtergrondinformatie voor deze cursus. U heeft een maand lang toegang tot de kennisbank. Ongeveer één week voor aanvang van de cursus ontvangt u van ons de inlogcodes en kunt u zich reeds inlezen in het onderwerp.
Optioneel kunt u de toegang tot Omgevingsweb Professional voor slechts € 100,- verlengen naar 6 maanden toegang. U kunt dit aangeven op het aanmeldingsformulier.
STUDIEPUNTEN
Studiepunten en -uren
Voor deze cursus/opleiding kunt u 15 studie-uren rekenen.
AANMELDEN
Datum, Locatie en Prijs
- 27 november, 4, 11 december 2019
- 09:30 – 16:30
- Utrecht
- € 1.495,-

