(On)veilige energietransitie: multifuel tankstations

Als het om transport gaat, zien we een snelle introductie van verschillende typen energiedragers voor het wegverkeer. Een van de aandachtspunten daarbij is om de vervoersmiddelen snel en efficiënt weer van energiedragers te voorzien op het moment dat de batterij of tank leeg raakt. De klassieke tankstations waar benzine, diesel en LPG wordt aangeboden, krijgen een steeds breder assortiment. De snellaadstations zijn al een bekende toevoeging. Het combineren van verschillende energiedragers bij één tankstation leidt echter tot nieuwe veiligheidsrisico’s. Daarbij dient de vraag zich aan op welke locatie multifuel tankstations een plek moeten krijgen. En op welke wijze de opgaven op het gebied van klimaatverandering en elektrificatie aan de ene kant en risicobeheersing aan de andere kant kunnen worden gecombineerd. Ook in de rechtszaal wordt inmiddels over multifuel tankstations gesproken.

Recent werd de voorzieningenrechter van de Rechtbank Rotterdam om een oordeel gevraagd over de toelaatbaarheid van een multifuel tankstation (Rechtbank Rotterdam 11 februari 2022, ECLI:NL:RBROT:2022:961 (2)). Centraal staat de omgevingsvergunning die is verleend voor het oprichten en het in gebruik nemen van een motorbrandstoffenverkooppunt voor het wegverkeer waar naast de vloeibare traditionele brandstoffen (benzine en diesel), ook waterstof, LNG (vloeibaar aardgas), CNG (aardgas onder druk) en elektriciteit aan motorvoertuigen (personenauto’s en vrachtwagens) wordt geleverd. Volgens het college van burgemeester en wethouders voldoet het tankstation aan de Beste Beschikbare Technieken (BBT) ter voorkoming van emissies naar de lucht, de bodem en het water, geluidemissies, afvalpreventie, externe veiligheid en energiebesparing. Voor de separate activiteiten zijn in wet- en regelgeving (technische) eisen opgenomen die de veiligheid borgen. Aan de vergunning zijn (brand)veiligheidsvoorschriften verbonden. Met het naleven van deze eisen en voorschriften in onderlinge samenhang wordt volgens het college een volledig (brand)veilig gebruik van het tankstation gewaarborgd.

Ter discussie staat de vraag of dat wel voldoende is. Doordat bij het aangevraagde tankstation verschillende brandstoffen (benzine, diesel, LNG, CNG, waterstof en elektriciteit) afgenomen kunnen worden, brengt dit risico’s met zich mee, aanvullend op de risico’s van elke afzonderlijke activiteit. Een calamiteit bij de ene activiteit kan immers voor een vervolgcalamiteit bij een andere activiteit zorgen: een domino-effect. Hierdoor moeten er binnen het tankstation maatregelen getroffen worden om te voorkomen dat een calamiteit bij de ene installatie escalatie naar een andere installatie tot gevolg kan hebben. Ondanks dat voor deze situatie een risicoberekening is uitgevoerd, deze is beoordeeld door het RIVM en ook de DCMR en Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond zijn betrokken, schorst de voorzieningenrechter de vergunning. Weliswaar wordt overwogen dat – conform het briefrapport van het RIVM over multifuel tankstations – door het aanhouden van interne afstanden tussen de verschillende installatieonderdelen domino-effecten kunnen worden uitgesloten, de veiligheidssituatie vraagt om een nadere beoordeling, aldus de voorzieningenrechter. Ook zal nog nader naar de milieueffectrapportage en de verenigbaarheid met gemeentelijk beleid moeten worden gekeken. Dit zal echter in de bodemzaak worden behandeld, waarbij ook de Stichting Advisering Bestuursrechtspraak voor Milieu en Ruimtelijke Ordening (StAB) om advies zal worden gevraagd.

In deze zaak wordt een aantal interessante vragen gesteld over de beoordeling van de veiligheid van multifuel tankstations. Helaas zal de definitieve beantwoording daarvan in de bodemzaak nog even op zich laten wachten.

Wilt u meer informatie over externe veiligheid of het omgevingsrecht? Neem dan contact op met Christiaan Soer, Legal Consultant / Leading Professional Omgevingswet bij Royal HaskoningDHV, via christiaan.soer@rhdhv.com.

Voetnoten