Het Nationaal Actieplan Energieopslag van de brancheorganisatie Energy Storage NL is een pleidooi voor veel sneller beleid rondom energieopslag in Nederland. De centrale boodschap: het elektriciteitsnet loopt vast door snelle groei van zonne- en windenergie, terwijl energieopslag nog onvoldoende wordt ingezet als oplossing. Volgens het actieplan staan inmiddels meer dan 20.000 netaansluitingen in de wachtrij en kosten netproblemen Nederland jaarlijks ongeveer €40 miljard euro. De organisatie stelt daarom dat opslag niet langer een niche is, maar een belangrijke bouwsteen van het energiesysteem.
Dit actieplan is gericht op beleidsmakers bij het Rijk, provincies en gemeenten, netbeheerders, toezichthouder ACM en bedrijven in de energiesector. Het plan richt zich op industrieclusters, warmtebedrijven, woningcorporaties, projectontwikkelaars en investeerders die te maken hebben met netcongestie, elektrificatie en verduurzaming.
Het actieplan werkt drie sectoren concreet uit: industrie, gebouwde omgeving en het elektriciteitssysteem.
Voor de industrie beschrijft het plan hoe batterijen, warmteopslag en waterstofopslag bedrijven kunnen helpen om energiekosten te verlagen en productiezekerheid te behouden. Zo noemt het document een lijmfabriek van Avery Dennison waar warmte uit zonthermie wordt opgeslagen in een betonnen “ThermalBattery” van 400 graden, zodat ook ’s nachts duurzame warmte beschikbaar blijft. Ook wordt een praktijkvoorbeeld gegeven van een teler die met een batterij van 1000 kW slim inspeelt op fluctuerende stroomprijzen. Daarnaast pleit het actieplan voor fiscale voordelen voor elektrificatie, flexibiliteitsnormen voor bedrijven en aanpassing van subsidieregelingen zoals de VEKI- en Flex-E-regeling.
Voor de gebouwde omgeving focust het document op thuisbatterijen, warmtebuffers en buurtbatterijen. Het plan noemt het voorbeeld van een woning in Breda waar zonnepanelen, een thuisbatterij van 24 kWh en een slimme laadpaal ervoor zorgen dat het huis meer dan 70% van het jaar draait op eigen stroom.
Ook wordt een hockeyclub in Utrecht genoemd die met warmtebuffers dagenlang warm kan douchen op opgeslagen zonnestroom. Gemeenten krijgen het advies om warmteopslag standaard mee te nemen in warmteprogramma’s en warmtenetten.
Voor het elektriciteitssysteem stelt het actieplan dat opslag miljarden aan netkosten kan besparen en noodzakelijk is voor leveringszekerheid. Het document noemt onder meer een batterijproject bij windpark De Plaet en mobiele batterijen van Enexis in Den Bosch die tijdelijk netcongestie moesten oplossen. Daarnaast vraagt Energy Storage NL om landelijke ruimtelijke kaders voor batterijen, eerlijke transporttarieven en capaciteitsmechanismen die opslag financieel aantrekkelijk maken.

Tijdens deze leergang gaan de deelnemers met collega’s uit verschillende afdelingen en disciplines van de gemeente het klimaatadaptatie vraagstuk bekijken. Onder begeleiding van docenten Floris Boogaard of Cees-Anton van den Dool, beiden expert op het gebied van klimaatadaptatie, komen de deelnemers gezamenlijk tot een multifunctionele, groenblauwe aanpak voor klimaatadaptatie voor hun gemeente.