CO2 stijgt steeds sneller

Hoeveel CO2 stoten de verschillende landen uit?

Volgens het Global Carbon Budget 2025 zal de wereldwijde uitstoot van CO2 met ongeveer 1 procent stijgen (afbeelding 1). Verreweg de grootste uitstoter is China, ook als je corrigeert voor het maken van producten die voor andere landen worden gemaakt (stippellijnen in afbeelding 1). Van de grote landen(blokken) gaat de Verenigde Staten aan kop als het gaat om de uitstoot per hoofd van de bevolking, gevolgd door China. De gemiddelde Europeaan stoot iets meer uit dan de gemiddelde wereldburger, de gemiddelde Amerikaan drie keer zoveel. Arme landen zitten vaak ver onder het mondiaal gemiddelde. Steenkool draagt het meeste bij aan de uitstoot, daarna olie en gas.

Toenemende uitstoot zorgt voor snellere CO2 stijging

De toename in uitstoot gaat samen met een steeds snellere toename van CO2 in de lucht (afbeelding 2). Sinds 1960 is de hoeveelheid CO2 in de lucht gemeten op Hawaii toegenomen van 317 ppm tot 427 ppm nu, een toename van maar liefst 35 procent (1 ppm is 1 molecuul CO2 per 1 miljoen moleculen lucht). De stijging was in de jaren 60 van de vorige eeuw gemiddeld 0,9 ppm per jaar. Inmiddels is dat opgelopen tot gemiddeld 2,5 ppm per jaar in de laatste 10 jaar. In 2023 en 2024 zagen we zelfs waardes van ruim boven de 3 ppm per jaar, meer dan drie keer zo snel als in de jaren 60.

Natuur neemt minder CO2 op door klimaatverandering

De natuur tempert de CO2 stijging door de helft van de door de mens uitgestoten CO2 weer uit de lucht te halen; 21 procent door opname op land en 29 procent door opname in de oceaan. De andere helft hoopt zich op de in de atmosfeer. Maar uit de nieuwe analyses blijkt dat de natuur door klimaatverandering steeds minder CO2 opneemt. Deze verminderde CO2-opname heeft gezorgd voor een extra CO2 stijging van acht ppm sinds 1960 (afbeelding 3).

Snel stoppen met fossiele brandstoffen en ontbossing

Klimaatverandering voltrekt zich onder onze ogen. De opwarming van de aarde gaat gepaard met vaker extreme neerslag, hittegolven en periodes met droogte. Om klimaatverandering tegen te gaan moet de uitstoot van broeikasgassen snel omlaag. Dat betekent snel afstappen van fossiele brandstoffen en ontbossing tegengaan om de uitstoot van CO2 terug te brengen. Daarnaast ook indammen van grootschalige veeteelt, afvalbergen en overstappen op duurzame rijstbouw om de uitstoot van het broeikasgas methaan terug te brengen. Een trendbreuk met het verleden is nodig om de opwarming nog binnen de perken te houden. Onder het huidig ingezette klimaatbeleid komt de opwarming in 2100 uit op rond drie graden, nog 1,7 graden extra opwarming ten opzichte van nu.