Deze Kamerbrief (16 april 2026) bevat de beantwoording van vragen van de Eerste Kamer over het rapport Aansluitoffensief – Acht doorbraken voor betere benutting van het elektriciteitsnet. De brief geeft daarmee nadere duiding van het kabinetsbeleid rond netcongestie en laat zien hoe de voorgestelde maatregelen in de praktijk worden uitgewerkt en afgewogen.
De kern van de beantwoording is dat het kabinet sterk inzet op flexibiliteit als alternatief voor snelle netuitbreiding. Dit gebeurt via maatwerkafspraken met grote bedrijven (Top-50), maar nadrukkelijk ook via maatregelen voor huishoudens en het mkb, zoals slim laden, inzet van thuisbatterijen en tijdsafhankelijke nettarieven. Tegelijk wordt bevestigd dat netbeheerders de komende jaren extra flexibiliteit gaan inkopen (circa €500 miljoen per jaar), waarbij de kosten in eerste instantie via nettarieven worden verdeeld.
De brief maakt ook duidelijk dat het kabinet bereid is meer risico te accepteren in het gebruik van het net, om wachtrijen te verkorten. Daarbij wordt gezocht naar een nieuwe balans tussen betrouwbaarheid, beschikbaarheid en betaalbaarheid. Verder wordt ingegaan op praktische randvoorwaarden, zoals de rol van decentrale overheden bij het aanwijzen van locaties voor flexibiliteitsoplossingen, de beperkte uitvoeringscapaciteit en knelpunten rond stikstof en vergunningverlening.
Op enkele punten nuanceert de brief het Aansluitoffensief. Zo wordt benadrukt dat maatregelen niet overal op korte termijn voldoende effect hebben (bijvoorbeeld in de FGU-regio) en dat tijdelijke inzet van gascentrales in pieksituaties niet is uitgesloten. Ook wordt duidelijk dat “flex als norm” vooral via prikkels en vrijwillige deelname wordt vormgegeven, niet via directe verplichtingen voor gebruikers.
Voor de praktijk betekent dit dat het beleid concreter en dwingender wordt: flexibiliteit wordt steeds meer verwacht van alle gebruikers van het net. Tegelijk blijft er onzekerheid over kosten, uitvoerbaarheid en snelheid van effect, waardoor lokale keuzes en prioritering (bijvoorbeeld woningbouw boven datacenters) belangrijker worden.
