Netcongestie remt de economie, de verduurzaming en de bouw van nieuwe woningen. De commissie voor Klimaat en Groene Groei debatteert hierover op woensdag 22 april van 10.00 tot 14.00 uur. Namens de netbeheerders heeft Netbeheer Nederland inbreng geleverd voor dit debat.
Nederland elektrificeert al een aantal jaar in een hoog tempo. Bedrijven verduurzamen, we stappen over op warmtepompen elektrisch vervoer en we wekken steeds meer duurzame energie op. De opwek en het verbruik van elektriciteit zijn zelden op dezelfde locatie of op hetzelfde moment. Dat maakt dat we steeds meer van onze elektriciteitsnetten zijn gaan vragen: soms voeden we véél elektriciteit op vele plekken in het land op het elektriciteitsnet in, en weer op andere momenten vragen we veel elektriciteit van datzelfde net terug.
Daarmee groeit ook de vraag naar transportcapaciteit op het elektriciteitsnet. Om aan die groeiende vraag te voldoen bouwen netbeheerders op volle kracht aan nieuwe elektriciteitsstations, breiden zij bestaande stations uit en leggen zij vele kilometers kabels aan. Netbeheerders bouwen sneller dan ooit, maar het huidige tempo blijkt nog onvoldoende om de groeiende vraag bij te houden. De tijdelijke aansluitpauze in het FGU-gebied onderstreept de alsmaar toenemende urgentie van de problematiek.
Om netcongestie effectief aan te pakken en het energiesysteem betaalbaar en robuust te houden, is gezamenlijke inzet van Rijk, provincies, gemeenten, marktpartijen en maatschappelijke partners nodig op:
1. Versnel de bouw van energie-infrastructuur
Netbeheerders voeren de uitvoering jaarlijks op. Tegelijkertijd beperken vergunningen, ruimte en tekorten aan mensen en materialen grotendeels het tempo. Netbeheerders pleiten daarom voor het tijdig aanwijzen van locaties voor energie-infrastructuur, en daarop Rijksregie te organiseren.
2. Stimuleer het beter benutten van het elektriciteitsnet
Een piekgedreven elektriciteitssysteem is onnodig duur. Beter benutten van het net is noodzakelijk om kosten te beperken en sneller ruimte te creëren. Een beter benut net is daarom ook een betaalbaarder net: meer gebruikers delen de kosten en investeringen kunnen efficiënter plaatsvinden. Netbeheerders benadrukken daarom dat flexibiliteit aantrekkelijker moet worden gemaakt, voor zowel kleinverbruikers als grootverbruikers. Netbewuste nieuwbouw (nieuwe woonwijken met zo laag mogelijke netimpact) moet de norm worden.
3. Maak werk van een integraal energiesysteem
De oplossing voor netcongestie ligt niet alleen in elektriciteit. Het energiesysteem van de toekomst is een combinatie van elektriciteit, warmte, waterstof en groen gas.
Samen lossen we netcongestie op
Netcongestie is een structurele uitdaging die vraagt om samenhangende keuzes. Door sneller te bouwen, het net beter te benutten en te sturen op een integraal energiesysteem, houden we energie betaalbaar, betrouwbaar en beschikbaar voor huishoudens en bedrijven. Beter benutten van het net en netbewuste maatregelen zijn structureel nodig voor wonen, werken en weerbaarheid.
Netbeheerders nemen hierin hun verantwoordelijkheid en blijven investeren. Tegelijkertijd kunnen wij deze opgave niet alleen realiseren. Samenwerking met overheden en marktpartijen is cruciaal om de noodzakelijke doorbraak in vergunningsverlening, ruimtereservering en tekorten in mensen en materialen te bereiken.
Onze volledige inbreng voor het commissiedebat over Netcongestie en het elektriciteitsnet vind je terug via de onderstaande knop. Lees ook onze explainer ‘Zo werkt het: netcongestie is tijd- en plaatsgebonden’.
